ni: Levy Balgos Dela Cruz
“Knowledge is Power” – Petyr Baelish (Game of Thrones S2:E1)
“Power is Power” – Cersei Lannister (Game of Thrones S2:E1)
Kapangyarihan, isang salita ngunit hindi mawari ang maaring maging epekto nito sa isang tao. Kaya’t naman ang kwento ng akda ni Levy Balgos de la Cruz na pinamagatang Ritwal ay nakatuon sa isang bayan ng Santo Sepulcro na kung saan ang kapangyarihan ay naabuso at ang mga kaisipan ng mga tao ay sarado sa mga bagay bagay o sa madaling salita hindi sila mulat sa katotohanan na nangyayari sa kanilang paligid. Sa unang parte pa lamang ng kwento, pumasok na sa kokote ko ang larawan ng Santo Sepulcro, isang liblib na lugar na malayo sa kabihasnan at mangilan ngilan lamang ang nakatirang tao dito. Habang patuloy na umuusad ang kwento, patuloy rin ang pagiging makabuluhan nito lalong lalo na sa parteng nabanggit na si Maestro Guido na isang manggagamot na kung saan ginagamitan lang niya ng hindi kapani-paniwalang milagro ang mga may sakit o kapansanang lumalapit sakanya, kaya’t naman sinamba na rin siya ng mga tao sa lugar na iyon. Habang patuloy na lumalalim at pag usad ng kwento, nailahad sa akda ang pangyayaring naging abusado sa kapangyarihang natamo ni Maestro Guido tulad na lamang nung sa parteng inabuso ang kapangyarihan para lamang kay Sabel na kung saan ninanais lamang ni Guido ang pansariling interes at kaligayahan niya kahit maapakan na ang pagkatao ni Sabel.
Noong natapos kong basahin ang kwentong ito, hindi ko mawari ang aking mararamdaman kung ako’y kailangan bang mabahala o matakot. Marahil ay ang pokus ng kwentong ito ay laganap sa panahong ito, ang kapangyarihan ay inaabuso at ang ibang mga tao’y naabuso o patuloy na sinasaraduhan ng pag-iisip. Kagaya na lamang sa ating gobyerno na maraming mga trapo na inaabuso ang kanilang kapangyarihan upang makuha lang ang kanilang sariling interes lalo na sa kaban ng bayan. Isang halimabawa pa ay ang mga mayayaman na ultimo tubig na isang likas na yaman, minomonopolize para sila’y kumita ng maraming pera at ang mga tao’y patuloy na inaalisan ng karapatan sa ating sariling likas na yaman. Isang magandang halimbawa din nito ay ang mga liblib na lugar sa Pilipinas na may mga nakatirang mga iba’t ibang tribo na kinikilala lamang ng mga may kapangyarihang tao (pulitiko) kapag may kailangan sila tulad na lamang ng boto ngunit sa kabilang banda kapag wala na sila kailangan, ultimo edukasyon ipinagkakait pa sakanila para lamang hindi mabuksan ang kanilang pag-iisip sa mga bagay bagay, ultimo pang araw-araw na pangangailangan at pangkabuhayan ipinagkakait pa sakanila. Sobrang sakit ng naramdaman ko sa kwentong ito lalong lalo na nung iniakma ko sa kasalukuyang panahon. Naglagay ako sa umpisa ng mga kataga na tumatak sa akin sa palabas na Game of Thrones, dahil hindi lamang iisa ang maaring kapangyarihan ng tao, maaring kapangyarihang intelektwal, kapangyarihang materyal at kapangyarihang lakas. Ang mga ito’y maaring magamit sa kabutihan at pag usad ng isang bansa o bagay ngunit maari rin itong magamit bilang isang armas sa pang-abuso sa mga tao.
Isa ring katangi-tangi ang akdang ito na nabasa ko, dahil hindi lamang iisang suliranin sa lipunan ang kanyang ibinunyag o tinalakay ngunit halos ang lahat ng suliraning kinakaharap nating lahat. Kagaya lamang ng nabanggit ko sa mga nakaraang blog ko, higit na tatatak sa isip ng isang mambabasa ang akdang katulad nito na ninanais magmulat at makaambag sa kaalaman ng lipunan. Ang estilo ng manunulat na ito ay una papasabikin ka sa paglalarawan niya ng mga lugar at pangyayari ngunit sa bandang huli sasampalin ka niya ng masasakit na katotohanan sa lipunan nang hindi pilit at hindi masakit sa mata na basahin. Panghuli, ninanais ko sana na mabasa ito ng nakararami upang patuloy na mabuksan ang ating pag-iisip at maging kritikal tayo sa mga nangyayari sa paligid, hindi kagaya ng mga tao ng Santo Sepulcro na sinaraduhan ng pagkakataon upang makapagisip at magkaroon ng boses para sa kanilang karapatan.
